نام ایرانشهر، به عنوان مقوله‌ای در تاریخ‌نویسی / جواد طباطبایی

آنچه در پایین‌تر می‌آید بخشی از رساله‌ای مستقل و منتشر نشده دربارۀ مفهوم ایرانشهر و جایگاه آن در تاریخ ایران است. عنوان این بخش «نام ایرانشهر به عنوان مقوله‌ای در تاریخ نویسی» است. ارجاعات قابل انتقال به محیط کانال تلگرام نبود. چند ایراد جزیی حروف‌نگاری نیز وجود که بعدا تصحیح خواهد شد.

ادامه‌ی مطلب

انقلاب اسلامی و کارنامه ردی روشنفکری / علی کشگر

در بررسی انقلاب اسلامی و جایگاه و کارنامه روشنفکری، موضوع حقانیت مبارزه با رژیم گذشته نیست. این یک امر جانبی بود و هست. سئوال اساسی اینجا بود و هست که مبارزه با شاه توسط طبقه درس خوانده و دانشگاه رفته و اهل فکر و اهل سیاست بر بستر کدام اندیشه و با استفاده از کدام …

ادامه‌ی مطلب

مسئولیت شخصی و شرایط سیاسی و اجتماعی در انقلاب اسلامی / گفتگوی فرخنده مدرّس با داریوش همایون

در اینجا به اهمیت بلوغ عاطفی که باز هیوم و دوست همفکرش آدام اسمیت بر آن تاکید داشتند و فضیلت‌های مدنی از آن می‌زاید می‌رسیم. سرامدان جامعه بیش از دیگران نیاز به چنان بلوغ و چنان فضیلت‌هائی دارند. تسلیم شدن به توده‌های به هیجان آمده، توده‌هائی که خود سرآمدان به هیجان آورده بودند، همواره در …

ادامه‌ی مطلب

“ورطۀ باور” / آیندگان 13 تیر 1349 / داریوش همایون

ما با این وضع خو کرده‌ایم که به گونه‌ای بنویسیم و به گونه‌ای دیگر بخوانیم، رسم‌الخط آشفته‌ای داشته باشیم که اصلاحش مستلزم اصلاح اساسی در زبان باشد. خیابان‌هایمان یک نام تابلویی داشته باشند و یک یا چند نام کاربردی

ادامه‌ی مطلب

ایدئالها و هدف‌های مشترک / آیندگان 7 تیر 1349 / داریوش همایون

شباهت‌های ایران و رومانی در اصول سیاست خارجی تصادفی نیست. دو کشور از راه‌های متفاوت و با شیوه‌های متفاوت به هدف‌های واحدی رسیده‌اند. و هر دو نقطۀ آغاز کم و بیش مشابهی نیز داشته‌اند.

ادامه‌ی مطلب

در هيچ کشوری دانشگاه با اصلاحات ارضی يا حق رای زنان يا سهيم شدن کارگران در سود کارخانه‌ها مبارزه نکرده است. آن اصلاحات دليرانه‌ترين اقدامات دوره محمدرضا شاه بود و نيرومندترين لايه‌های اجتماعی ــ زمينداران بزرگ، خان‌های فئودال و آخوندها ــ را ضعيف می‌کرد و به طبقه متوسط نوخاسته ميدان می‌داد. جابجائی نسلی سرامدان سياسی …

ادامه‌ی مطلب

طرفۀ تلخ / آیندگان 6 تیر 1349 / داریوش همایون

ولی همه کس هم از آن پشتیبانی نمی‌نماید. همۀ سازمان‌های سیاسی ـ چریکی فلسطینی با آن قطعنامه و با همۀ قطعنامه‌های دیگر سازمان ملل متحد حتی آن که مربوط به تقسیم فلسطین در 1947 بود مخالفت دارند و عراق و سوریه نیز با آنان همراهند. آنها در رتبۀ اول مخالف وجود دولتی به نام اسرائیل …

ادامه‌ی مطلب

سازمان برنامه و بودجه / آیندگان 3 تیر 1349 / داریوش همایون

پس از نزدیک به سه دهه آزمایش در برنامه‌گزاری هنوز نمی‌توان گفت که ایران دارای اداره و اقتصاد برنامه‌ای است. ما برنامه‌های پنجسالۀ خود را در ترکیب زندگی اقتصادی و اجتماعی خود درهم نیافته‌ایم. سازمان برنامه بیشتر خارج از فضای اصلی سیاسی ـ اداری عمل کرده است و در مهمترین تحولات دهۀ گذشته کمتر نقشی …

ادامه‌ی مطلب

مصدق و سیاست «موازنۀ منفی»

‌ ‌مصدق رسما بیانگر احساسات ملی ضداستعماری و میهن دوستانه ایرانیان بود و اعلام می‌داشت که باید از اعطای هرگونه امتیاز به خارجیان اجتناب کرد و این رویه را «سیاست موازنه منفی» می‌نامید و در حقیقت بزرگترین نقطه ضعف او همین منفی بودن در همۀ شئون بود.

ادامه‌ی مطلب

دربارۀ علم موهوم / جواد طباطبایی

چنان‌که گفتم، سه دهه‌ای بحثی میان من و فیرحی در جریان بود. من، به خلاف استاد راهنمای دکتری او، اعتقاد نداشتم که رسالۀ او چنان ارزشی دارد و امروز نیز بر آنم که آن مرحوم عمری را در راه حرف‌هایی تلف کرد که در سال‌های آینده چیزی از آن مجموعه باقی نخواهد ماند. از این …

ادامه‌ی مطلب

بیاد داریوش همایون، بمناسبت یازدهمین سالگرد درگذشت او

‌‌‌“غایبِ خویش، ساکنِ اندیشه، سایۀ آینده بر پیلۀ واژه؛ پروانه نه، باران شده‌ای“ / از: ماندانا زندیان

ادامه‌ی مطلب

مهرداد درویش‌پور در مقام فقیه‌الفقها / علی کشگر

اگر نگاهی کوتاه به موضوعاتی که مهرداد درویش‌پور در سه دهه گذشته در تلویزیونها و رادیوها و کنفرانسها و نشست‌های سیاسی و مطبوعاتی در اطاق‌های پالتاکی و… بدانها پرداخته، بیاندازیم مشاهده خواهیم کرد که تقریبا موضوع و مشگلی در ایران، نبوده که او بدانها نپرداخته باشد. او خود را در مقامی می‌بیند که بر تمام …

ادامه‌ی مطلب

آقای نوری‌زاده! ایران چند هزار ساله در “انتظار” چیست؟ / پرویز خسروی

نوری‌زاده در کشف بزرگی ضمن بر شمردن “ویژگی‌های اپوزیسیون ایران در داخل و خارج کشور از “آیت‌الله‌زاده سکولار ملی” تا انواع و اقسام “گروه‌های قومی” هم‌چون “کومله” و “جنبش تضامن (همبستگی) عرب‌های ایرانی و…” و مقایسه آن با “اپوزیسیون عراق”، به “چاره درد وطن، جدایی دین از حکومت، و برابری نژادی و جنسی و مذهبی” …

ادامه‌ی مطلب

بازگشت به مشروطه یعنی رفتن بسوی آینده / گفتگوی بنیاد داریوش همایون با علیرضا کیانی

‌ ‌ ‌دستاوردهای شاهان پهلوی در امتداد تحقق مشروطیت است. پیش از این نیز گفتم مشروطیت سر پرشکوهی بود که پایی برای ایستادن و پیش‌رفتن نداشت. رضاشاه چکمه به پا کرد و پایه‌هایی خلل‌ناپذیر برای مشروطه ایرانی فراهم کرد. یک معنای دیگر از بازگشت به مشروطه ولی معنای اخص‌تری است که معنای بازگشت به قانون …

ادامه‌ی مطلب

سخنرانی دکتر جواد طباطبایی در روز سعدی در شیراز

بزرگداشت فرهنگ و هنر ایرانی / به نقل از کتاب پاسخ به تاریخ

نخستین کوشش ما حفظ و صیانت هنرهای سنتی و یاستانی ایران و تجدید حیات آنها بود. همچنین توجه بلیغ به شکوفایی فرهنگ و هنر اصیل و نوین ایران معطوف شد. ایجاد کتابخانه‌های متعدد موسسات تحقیقاتی و آموزشی، موزه‌ها، فرهنگسراها برپایی جشنواره‌ها، تشویق نویسندگان و شاعران و هنرمندان، همه براجرای این اصل تکیه داشت و آنقدر …

ادامه‌ی مطلب

پیام شاهزاده‌ رضا پهلوی درباره قرارداد ۲۵ ساله با چین ملت ایران زیر بار قراردادهای خائنانه‌ رژیم منزوی و نامشروع جمهوری اسلامی نمی‌رود