پيشگفتار (چاپ اول) كتاب حاضر از سه رساله مستقل، اما نه چندان بی ارتباط بهم، فراهم آمده است و در طول يك سال، ميان ١۳۵۹ و ١۳٦۰/١۹۸١-١۹۸۰ نوشته شده است. كتاب، يك سفر فكری است به ديروز نه چندان دور ايران و فردايی كه اميد است چندان دور نباشد. بررسی گذشته است …
كمبودهای استراتژی توسعه ايران ۵٧-١۳۳٢
كمبودهای استراتژی توسعه ايران ۵٧-١۳۳٢ فكر توسعه و ترقيخواهی در ايران تازه نيست. به عنوان يكی از پرتحركترين جامعههای جهان سوم يا جنوب يا دنيای توسعه نيافته، ايران از نخستين كشورهايی بود كه به نوساختن خود انديشيد و در پيكارش با اروپای امپرياليست، ضرورت آموختن و تقليد كردن از آن …
زمینه های انقلاب ایران
زمینههای انقلاب ایران دوران پس از ١۳۵٧ شاهد یك دگرگونی بنیادی و دورانساز در تاریخ ایران بوده است. در فراگرد دراز و ناهماهنگ آموزش و بلوغ ملی ایرانیان این فصلی است با اهمیتی كه از هیچ دوره تاریخی دیگری كمتر نیست. دو پرسش اصلی در بررسی این انقلاب «چرا» و «چگونه» است. چرا …
نگاهی به گذشته برای ساختن آينده
نگاهی به گذشته برای ساختن آينده پس از نزديك به سه سال كه از انقلاب و جمهوری اسلامی در ايران می گذرد اكثريت بسيار بزرگ ايرانيان بطور قطع از سرنوشت دردناك خود چه در سطح فردی و چه در سطح ملی به تنگ آمده اند. جز افراد و گروههای معدود، همه ايرانيان …
گذار از تاریخ / فهرست
گذار از تاریخ نوشته داریوش همایون انتشارات البرز ـ فرانکفورت طرح روی جلد از فریدون والی پور چاپ اول ۱۹۹۲ پاریس چاپ دوم ۲۰۰۳ کلن چاپ سوم (الکترونيکی) 2007 ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ فهرست پیشگفتار / پس از تیرگی روشنی گیرد آب پیشگفتار چاپ سوم (الکترونیکی) بخش یک رهائی از زندان تاریخ حزبی کردن …
پیشگفتار / پس از تیرگی روشنی گیرد آب
پیشگفتار پس از تیرگی روشنی گیرد آب چیره شدن بر موقعیت کنونی ایرانیان به معنی شکستن پارهای دیوارها، گشودن پارهای درها و رها شدن از پارهای زندانهاست؛ به معنی گذار از تاریخ، از مراحلی است که ما را به اینجا رسانده است. ایرانی یا همان که بوده است میماند و کم …
پيشگفتار چاپ سوم (الکترونيکی)
پيشگفتار چاپ سوم (الکترونيکی) از زمان نگارش مقالات و مصاحبههای “گذار از تاريخ” که اکنون در تارنما (اينترنت) آماده شده است در حدود دو دهه میگذرد و نگاه دوبارهای به آنها نشان میدهد که مسائل، بيشتری، هنوز بکلی به گذشته سپرده نشدهاند. شايد به همين دليل، در نظرات خود من نيز، چنانکه …
رهایی از زندان تاریخ
بخش یک رهایی از زندان تاریخ به خوبی قابل فهم است که ایرانیان بیشمار از جمهوری اسلامی چنان بهم برآمده باشند که در جستجوی رهایی به هر دری بزنند و راهی را که به نظرشان کوتاهترین میآید بی اندیشهُ آینده در پیش گیرند و همگان را بدان بخوانند. این ایرانیان بهتر …
حزبی کردن تاریخ
حزبی کردن تاریخ گفتهاند که تاریخ را نویسندگانش میسازند. این سخن خالی از حقیقتی نیست. بیآنکه بخواهیم وارد بحث معرفت شناسی بشویم باید بپذیریم که آدميان به آسانی میتوانند زیر تاُثیر عواطف یا غرضها یا منافع خود، واقعیات را چنانکه میخواهند ببینند و به زبان دیگر به واقعیات عینی جنبهُ ذهنی بدهند. …
تمرین شهروندی
تمرین شهروندی در میان ایرانیان از آن گونه مردمان بسیار میتوان یافت ــ شاید بیش از اندازه ــ که اگر در اکثریت قرار گیرند؛ اگر احساس کنند گروههای بزرگ همراه و پشتیبانشان هستند، عواطفشان لگام میگسلد و مرزی نمیشناسد. به همان اندازه که در موضع گیری دودلی نشان میدهند و این پا …
دربارۀ دشواریهای تمرین شهروندی *
دربارۀ دشواریهای تمرین شهروندی * اگردر مقالۀ “دشواریهای شهروندی” (ایران و جهان شمارۀ ٢۴۸) تکیۀ استدلالها آنهمه، نه بر فرایافتهای آمده در مقالۀ “تمرین شهروندی” (ایران و جهان شمارۀ ٢۳۹) بلکه بر روی نویسندۀ آن گذاشته نشده بود، جای آن میبود که در این بحث بیشتر به بخشی از “دشواریهای شهروندی” پرداخته …
به آینده بیندیشیم
به آینده بیندیشیم یک دههای است که ایرانیان بحث گسترده سیاسی را در میان خود آغاز کردهاند. تا پیش از آن چنین بحثی عملاً در نمیگرفت. دههها گذشته بود و بحث سیاسی در ایران از مرز گروههای کوچک و محافل فراتر نرفته بود. موضوعهائی بود که نمیشد دربارۀ آن بحث کرد. هر …
فراز و نشیب آزادی زنان
بخش دو فراز و نشیب آزادی زنان چهل و نهمین ۱۷ دی، پس از آن روز که رضا شاه آزادی زنان را از حجاب اعلام کرد، رسید و گذشت و زنان بیشمار در ایران و بیرون ایران با احساسهای گوناگون به یاد آن افتادند. در آن روز ۱۷ دی سال ۱۳۱۴ …
شکاف میان نسلها
شکاف میان نسلها زندگی جوی روان است و روان خواهد بود این می کهنه جوان است و جوان خواهد بود اقبال در یک اوضاع و احوال بحرانی هر پدیدهای به آسانی مایۀ اختلاف میشود. شکاف میان نسلها در آرامترین جامعهها نیز خالی از تنشهایی نیست، و عجب نخواهد بود اگر در …
قانون گرشام در میان مشروطه خواهان
قانون گرشام در میان مشروطه خواهان تظاهرات هفتۀ مشروطیت در اینجا و آنجا، مانند قطار مشروطیت چند ماه پیش از آن در آلمان، بی تردید اثر بزرگی در نیرو بخشیدن به مشروطه خواهان داشته است و به آنان قدرت سیاسی و اخلاقی بیشتر بخشیده است. مشروطه خواهان دست کم از سه سال …
جای رهبران مذهبی در مبارزه
جای رهبران مذهبی در مبارزه به آنچه که خرد متعارف مینامند همواره باید با تردید نگریست. خرد متعارف به باورهائی گفته میشود که گویا درستیشان به اثبات رسیده است و قبول همگان یافتهاند و میتوان آنها را بیتردید در هر موقعیت بهکار گرفت. اما از آنجا که اندیشه انسانی و واقعیات بیرونی …
28 مرداد و میراثهایش
28 مرداد و میراثهایش پس از گذشتن سی و دو سال و یک انقلاب ویرانگر برای همۀ طرفها و دست درکاران، یاد ٢۸ مرداد ۱۳۳٢ هنوز چنان سنگین از بارهای عاطفی است که مانند همان سالها بیشتر به کار هر چه جدا کردن ایرانیان از یکدیگر میخورد. با آنکه گذشت اینهمه سال …
|
