بخش دوم ـ تنها روزی كه مایه كشمكش نیست اگر پدرم زنده میبود چند هفتهای دیگر نود و پنجمین زادروزش را جشن میگرفتیم. او با تفاوت چند هفته همسال انقلاب مشروطه بود كه در این روزها گروههائی از ما نود و پنجمین سالروزش را گرامی میداریم. ”گروههائی از ما” جز اقلیتی را دربر نمیگیرد. دیگران …
بخش دوم ـ یک روز تاریخی و یک روز یاد ماندنی
بخش دوم ـ یک روز تاریخی و یک روز یاد ماندنی روزهای تاریخی مانند زیبائی، در چشم بینندهاند. کسان میتوانند نظرهای متفاوت خود را درباره روزهای تاریخی داشته باشند و در پایان، تاریخ داوری خواهد کرد. ماه مرداد برای ایرانیان یادآور دو روز مهم است، چهاردهم و بیست و هشتم. از پنجاه سال پیش رقابتی …
بخش دوم ـ مشروطه سنتی ماندگار برای آینده
بخش دوم ـ مشروطه سنتی ماندگار برای آینده تاریخ ایران در سده بیستم، تاریخ مشروطیت است. اندیشههائی که از جنبش مشروطه در آغاز این سده برخاست درصورتهای گوناگون خود حتا درصورتهای انحرافی و واکنشی، تاریخ این صدساله را ساخته است و آینده قابل پیشبینی جامعه ایرانی نیز زیر تاثیر همان اندیشهها و تجربیات شکل خواهد …
بخش دوم ـ رضا شاه، بزرگترین ایرانی سده بیستم
بخش دوم ـ رضا شاه، بزرگترین ایرانی سده بیستم سده بیستم گذشت و ما نتوانستیم بزرگترین ایرانی آن سده را برگزینیم. در خود ایران جای آن نبود و در بیرون ایران بر چه میشد همرائی کرد که در آن باره بتوان به توافقی رسید؟ مانند هر موضوع مهم دیگری در سیاست و تاریخ، به نظر …
بخش سوم ـ زندگی و مرگ رسانهای زن روزگار ما
بخش سوم ـ زندگی و مرگ رسانهای زن روزگار ما در واپسین روز ماه اگوست شاهزاده خانم دیانا به مرگی که درخور چنان زندگانیی بود درگذشت. او که زندگیش را بر صفحات رسانهها گذرانیده بود در واقع به دست آنان نیز کشته شد ــ یک فراورده و قربانی رسانهها، چنانکه در همه زندگی کوتاهش بود، …
داريوش همايون زنده از پس مرگ، در پيش مرگ، آرش جودکی
او که در مرگی که آزموده بود مرگ همگانی را میديد در پیِ پروبال دادن به «شايدبود»هايی همگانی رفت که همان مرگ چشمش را بر آنها گشوده بود. در اين راه هوشِ همايون او را از همه پيشتر میبُرد اما اين پيشروی را دستمايه فخرفروشی به ديگران نمیکرد بلکه با زبان فاخرش از آن سرمايهای …
بخش سوم ـ آرزو های خوش برای جمهوریخواهان
بخش سوم ـ آرزو های خوش برای جمهوریخواهان همایش جمهوریخواهان در برلین فرصت مهمی است. این همایش میتواند نوعی هماهنگی و رابطه سازمانی میان گروهی از جمهوریخواهان، شامل پارهای سازمانهای سیاسی، پدید آورد که در پیکاری که برای پایان دادن به جمهوری اسلامی ــ نامش را هرچه بگذارند ــ درگرفته است جای شایستهاش را داشته …
بخش سوم ـ ژئوپلیتیک تازه ایران
بخش سوم ـ ژئوپلیتیک تازه ایران تا بیست سالی پس از انقلاب اسلامی، بخش بزرگی از طبقه سیاسی ایران در ضد اسرائیلی بودن آشکار و ضد یهودی بودن نهانی خود، به نگرش خاور میانهای نزدیک بود، بی آنکه هیچ رابطه استواری با جهان عرب داشته باشد. آن طبقه سیاسی، خاور میانهای بود، به معنی مظلومیت …
بخش سوم ـ زبان رو به گسترش ما
بخش سوم ـ زبان رو به گسترش ما هر خط اندیشه که پیوستهاند بر پر مرغان سخن بستهاند نظامی هزار سال پیش ابو ریحان بیرونی با دریغ از نارسائی زبان فارسی که تنها به کار کوچه و بازار میآمد سخن میگفت و کتابهایش را به عربی مینوشت که بر اثر دو سه قرن کار فارسی …
بخش چهارم ـ افزودن ورشكستگی اندیشه بر شكست سیاسی
بخش چهارم ـ افزودن ورشكستگی اندیشه بر شكست سیاسی رئیس پیشین انجمن شهر تهران كه در سوء قصدی بدفرجام تا دم مرگ رفت و اگر از جناح انحصارگر میبود به او شهید زنده میگفتند ـ و البته او را اصلا به دم تیر نمیدادند ـ سخنانی در نكوهش تبعیدیان و مهاجران ایرانی گفته است كه …
بخش چهارم ـ از همگریزی به همگرائی استراتژیک
بخش چهارم ـ از همگریزی به همگرائی استراتژیک تاریخچه مبارزه با جمهوری اسلامی با تاریخ آن همزمان است و این دو ــ مبارزه و جمهوری اسلامی ــ طبعا در مراحل گوناگون پیوسته بریکدیگر تاثیر کردهاند. در نخستین مرحله بیفاصله پس از واقعیت انقلابی که تقریبا همه مردم ایران خود را در پیروزی آن سهیم میدانستند …
بخش چهارم ـ بخشودن و فراموش نکردن
بخش چهارم ـ بخشودن و فراموش نکردن سالها پیش آقای اکبر گنجی خواستار پیگرد و محکومیت و بخشودن آمران و عاملان آدمکشیهای زنجیرهای، که خود رسوایشان کرده بود، شد. اکنون بار دیگر در سخنرانی دریافت جایزه قلم طلائی به آن ایده باز گشته است و در تعبیر گستردهتری چنین میگوید: ”امروز دیگر نباید با همان …
بخش چهارم ـ “پیروزی“ خشم و کین انقلابی
بخش چهارم ـ “پیروزی“ خشم و کین انقلابی انقلاب اسلامی، و فرهنگ سیاسی جامعه ایرانی بطور کلی، در شهریور 1367/1988 با لحظه حقیقت خود روبرو شد. هزاران جوان انقلابی پرشور، اعضای سازمانهائی در خون تعمید یافته، در سردابهای کشتارگاههائی که زندان آنها بود دسته دسته از دم شمشیر انقلابی که در راهش از جان خود …
بخش پنجم ـ آزادي، مسئوليت، سانسور ـ با نگاهي به سانسور رسانهها در عصر پهلوي
بخش پنجم ـ آزادي، مسئوليت، سانسور ـ با نگاهي به سانسور رسانهها در عصر پهلوي سانسور، محدوديت آزادي گفتار و کردار است و در زمينههاي اخلاقي و سياسي در همه جامعهها کم و بيش اعمال ميشود. حتي در آزادترين جامعهها معيارهاي رفتار معيني هست که تا وقتي تغيير نکرده است ـ به آهستگي و تدريجي …
بخش پنجم ـ پیروزی صنفی در متن شکست حرفهای
بخش پنجم ـ پیروزی صنفی در متن شکست حرفهای سندیکای نویسندگان و روزنامهنگاران مطبوعات ایران نخستین سندیکای مستقل به معنی ناوابسته به احزاب سیاسی و حکومت در دوره دوم پادشاهی محمدرضاشاه پهلوی بود. سندیکا سراسر به ابتکار گروهی از خود روزنامهنگاران، در راس آنان مسعود برزین، پایهگذاری شد و با آنکه در 1354 با تغییر …
بخش پنجم ـ صد سال از روزنامه نگاری به سیاست ـ اندیشههائی دربارة دو «کاریر» یک زندگی
بخش پنجم ـ صد سال از روزنامه نگاری به سیاست ـ اندیشههائی دربارة دو «کاریر» یک زندگی تا یک دو دهه پایانی سده نوزدهم راه سیاست در ایران از دربار و دیوانسالاری و سپاهیگری میگذشت و این هر سه خود پدیده هائی اساساً ایلیاتی بودند. تبار clan و ایل، و سلسله پادشاهی بر تارک آنها …
بخش ششم ـ چالش و فرصت روشنگری ایرانی
بخش ششم ـ چالش و فرصت روشنگری ایرانی ایران یک حکومت مذهبی است و بیشتر ایرانیان هرچند هم مذهبی، به معنی بجای آورنده observant، نباشند پایبند خرافات بسته بر دین هستند که در درازای تاریخ از سوی تودههای مردم پذیرفته و از سوی پایگان مذهبی و حکومتها تشویق شده است. در جمهوری اسلامیکشاندن دین به …
|
|
"عرف
ترافیک تهران" آیندگان
31 تیر 1349 داریوش
همایون
ما
هر روز تهران
را میبینیم
که در گردباد
ترافیک
پیچیدهتر میشود.
در خیابانهای
مرکزی شهر
اندک اندک به
جایی میرسیم
که آمدوشد
اتوموبیلها
عملاً متوقف
خواهد گردید ـ
هماکنون در
هفتههایی از
سال چنین
حالتی روی
داده است. و در
خیابانهای
دیگر مسابقه
بینظمی میان
پیادگان و
سواران به
اتلاف وقت به
مقیاسهای
بسیار بالا و
اتلاف جان،
پیوسته
بالاتر میگیرد. تأثیرات
بد چنین وضعی
را در اقتصاد
شهر، در روحیه
مردمان ـ که
زیر آفتاب
سوزان هرچه
بیشتر به
خشونت و بیادبی
میگرایند ـ و
در اخلاق
اجتماعی
تخمین نمیتوان
زد. تهران به
مدد ترافیک
ناپسند خود
شهری هولناکتر
از آن شده است
که شیوۀ
معماری زشت و
طرحهای
شهرسازی بیمنطق
و عاری بودنش
از تسهیلات
شهری (پارک
واگو و خیابانهای
هموار و فارغ
از کندنهای
پیدرپی)
قبلاً اجازه
داده و بوجود
آورده بود. اکنون
هر پیاده رو
در خیابان
باید
رانندگان را
کموبیش
جانیانی تلقی
کند که در قصد
جان اویند. و هر
راننده
عابران و
رانندگان
دیگر را تسمیه
دیوانگانی که
در بند جان
خود و دیگران
نیستند و
اصرار دارند
خود را به
کشتن بدهند.
تنها در این
صورت است که
دو طرف میتوانند
از حرکات
یکدیگر نتایج
درستی بگیرند که
به جلوگیری از
تصادف و سانحه
بیانجامد. آنچه
ما در وسط
خیابان میکنیم
به چشم ناظری
ناآشنا با "عرف
ترافیک تهران"
بیتردید بیشباهت
به حرکات "جانیان
و نیمه
دیوانگان"
نخواهد آمد. پیش
از آن که کار
از دست برود ـ
شاید هماکنون
از دست رفته
باشد ـ باید
در پی چارۀ
دردهای
ترافیک تهران
بود. نباید
اجازه داد سه
میلیون مردم
ما هر روز در
خیابانهای
پایتخت با
خشونت و بیادبی
و حقکشی و بیاحترامی
و بیپروایی و
بیاعتنایی
به هر چه جز
خود خوبگیرند
و این رهآورد
شوم را به
شهرستانهای
دیگر ببرند که
در همه چیز
چشم تقلید بر
تهران دوختهاند. در
این چارهجویی
تنها از
مسئولان
شهرداری
نباید خواست که
در پی گشاده
کردن گذرگاهها
باشند یا از
پلیس
راهنمایی و
رانندگی که بر
پاسبانان و
افسران
بیافزایند
وقتی پای بیاعتنایی
عمومی به
مقررات در
میان است، هیچ
نظمی را نمیتوان
برقرار کرد.
تدبیرهایی که
برای آسان کردن
کار ترافیک
اندیشیدهاند
همه در جای
خود درست، ولی
عامل اصلی
عامل انسانی
است ـ سه
میلیون تنی که
یا نمیدانند
یا پروایی
ندارند. مردمی
که حتی در
خیابان خلوت
بیهوده چپ و
راست میرانند؛
حتی با وجود
پیادهرو
مناسب از میان
خیابان میروند
و در برابر
چراغ
راهنمایی
کوررنگاند و
خلاف برایشان
مسئلۀ عادت
است نه نفع
خاصی مانند
صرفهجویی در
وقت. با
افزودن بر "فضای
عبور" و چراغهای
راهنمایی و
پارکینگها و
پلهای هوایی
و راهروهای
زیر زمینی میتوان
از ضرورتهای
فیزیکی و مادی
خلاف در
ترافیک کاست.
ولی ضرورتهای
غیرمادی
بسیار نیز دست
درکار است که
ریشهاش در
روحیۀ مردم
شهر جای دارد. کافی
نیست از جلوههای
پارهای از
بدترین ویژگیهای
اخلاقی خود در
خیابانها
بکاهیم. باید
خود این ویژگیها
را اصلاح
کنیم. بدین
جهت است که
امر اصلاح
ترافیک را باید
به خصوص از
جهت آموزشی آن
توجه نمود. "آیندگان"
در سلسله
مقالات
موشکافانهای
به قلم "ابو
فاخر" در پی
باز کردن این
مشکل و راههای
درمان آن
برآمد و در
جلسههایی با
مسئولان به
چارهاندیشی
نشست و یک
خبرنگار ویژۀ "ترافیک"
در هیئت
تحریریه خود
گماشته است.
ولی تمرکز دادن
توجه عمومی بر
مشکل و تجهیز
منابع و نیروهای
لازم برای
گشودن آن کوششهای
بیشتری میخواهد. وسایل
ارتباط جمعی و
مقامات مسئول
شهر باید امر
ترافیک را به
عنوان یک
ابتلا یا حتی
بلیۀ عمومی
تلقی کنند که
بر شدت آن
همچنان
افزوده خواهد
شد و نیازمند
توجه هرچه
بیشتری است. |
